İkimiz de buraya en son annelerimizin elini tutarak gelmişiz. Hala ayağımı travertenlere ilk kez bastığımda parmaklarımın arasından sızan o yumuşacık tortunun hissiyatını bu yaşıma kadar unutamadım… 

Sonra o sıcacık anılarımız ezildi, bir sızıya döndü ekranlardan bir UNESCO Dünya Mirası olan Pamukkale’nin kararmış, tahrip olmuş haberlerini senelerce izlerken.

Yıllar sonra, sevgili eli tutarak, sanki anılarımızın çalınacağından çekinerek tekrar Pamukkale’ye geldik. En kötüsününe hazır, en iyisini dileyerek indik arabadan. Sevinçle söylemek isteriz ki, Pamukkale tekrar bembeyaz. Tekrar bizim gibi heyecanlı, büyülenmiş çocuklar yüzüyor içinde. Tekrar kazındı anılarımıza travertenlerde yürürken parmak aralarımızdan sızan o incecik beyaz tortunun hissi…

Bu kadar duygusallık yeter (zaptedemedik), şimdi bilgilendirici kısma geçiyoruz. 😁😃

 

PAMUKKALE TRAVERTENLERİ NEREDE?

Denizli merkeze 18 km uzaklıkta olan Pamukkale Travertenleri, Pamukkale İlçesi’nde bulunuyor. Denizli merkezden gelmek için D585 yolundan kuzeye doğru gidiyorsunuz. Zaten yol boyunca Pamukkale/ Hierapolis yönlendirmeleri var.(Hierapolis Antik Kenti ve Pamukkale aynı ören alanındalar)  
Konum için tıklayın.  
 
 

denizli-pamukkale-travertenleri

 

 

PAMUKKALE TRAVERTENLERİNİN OLUŞUMU

Efendim, Pamukkale termal su anlamında çok zengin bir bölge. Zaten Pamukkale 2300 yıldır spa / şifahane olarak kullanılıyor. Hatta hemen bitişiğindeki Hierapolis Antik Kenti’nin zengin ve önemli bir şehir olmasında bunun çok büyük etkisi olmuş. Farklı coğrafyalardan insanlar buraya şifa bulmaya ya da emekliye ayrılan zengin patronlar ömürlerini burada tamamlamaya gelirmiş. Şu an da kuru ve kaşıntılı bazı cilt hastalıklarına iyi geldiği biliniyor.

Pamukkale’ye bu beyaz görüntüsünü veren de bu termal sular ve içindeki mineraller. Bölgedeki termal suların sıcaklığı 35 ile 100 arasında değişiyor. Oksijenle temas edince sudaki kalsiyum karbonat reaksiyona giriyor ve çökeliyor. Travertenlerin içinde ayağımızın altında hissettiğimiz o tortu da bu zaten. Zamanla bu jel kıvamındaki tortu sertleşiyor ve travertenleri oluşturuyor. Aynı şekilde üzerinden aktığı yerleri de kaplamaya başlıyor.

Daha bilimsel ifade edecek olursak: Kalsiyum Hidrokarbonat açısından zengin termal su, yüzeye çıktığında oksijenle temas ediyor, bu temasla suyun içindeki Karbondioksit ve Karbon Monoksit uçuyor ve geriye sadece Kalsiyum Karbonat kalıyor. Çökelen Kalsiyum Karbonat zamanla üst üstte birikerek ve katılaşarak (çünkü başlangıçta bu çökelme jel kıvamında oluyor) travertenleri oluşturuyor. Bölgede 35 ile 100 C arası sıcaklıklarda toplam 17 termal su kaynağı var ve bu sular kaynaktan çıktıktan, travertenleri oluşturdukları alana dökülene kadar ortalama 240 – 300 m yol katediyorlar ve geçtikleri yerleri zamanla beyaza boyuyorlar.
 
 

pamukkale-gezi-rehberi

 
 

PAMUKKALE TRAVERTENLERİNİ KORUMA ÇABALARI

Pamukkale Travertenleri bildiğiniz üzere Türkiye’nin Kapadokya gibi UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi’nde yer alan ikinci doğal sit alanı. UNESCO, bu unvanı veriyorsa onun en iyi şekilde korunmasını da bekliyor ve yapılan uygulamaların kitaba uygunluğunu da her zaman denetliyor. Kısacası unvanı verip peşini bırakmıyor. Hatta eğer koruma kriterlerine uyulmuyorsa o yerler listeden bile çıkartılıyorlar. Bu unvanı kaybedenler hem büyük bir fondan oluyor, hem de turizm potansiyelleri düşüyor.

Pamukkale UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi’ne girip de, dünya çapında  isim yapmaya başladığı 80’ler sonu 90’lar başı yıllarda, travertenler, parlayan turizmden pay kapmak isteyen bilinçsiz iştahlara kurban gitmiş. Pamukkale’nin dibine yapılan otellerin yarattığı kirlilik, yeraltı sularının kirlenmesi, yanlış imar izinleri, günden güne artan ziyaretçilerin henüz katılaşmamış kalsiyum katmanları üzerinde gezip onların gerektiği şekilde birikmesine engel olması, Pamukkale’yi karartmış. Pamukkale karardıkça, biz de karalar bağlamıştık.
 

pamukkale-travertenleri-denizli

 

 

 
Oteller kısmı 90’lı yıllarda çözüme kavuşmuş. 20 yıl öncesine kadar oteller, Pamukkale Travertenleri’nin neredeyse içine kadar girmiş vaziyetteymiş. Fakat ortaya çıkan hava kirliliği ile travertenlerin kar beyazı rengi gittikçe solmaya başlayınca devlet travertenler çevresinde imar iznini de bölgedeki otelleri de kaldırmış. Bu nedenle artık kaplıca turizmi otelleri, travertenlerin birkaç km aşağısında yer alıyor. 

Ziyaretçiler için yeni düzenlemeler de gelmiş. Artık buraya geldiğinizde travertenlerin teras kısımlarına giremiyorsunuz. Paçaları sıvıyor ve sadece size ayrılan kısımdan ayakkabısız yürüyorsunuz. İsteyen hala travertenlerde yüzebiliyor ya da oturabiliyor. Sıcak suyu deneyimleyebileceğiniz birkaç teras açık fakat geneline baktığınızda artık eskisi gibi her istediğiniz yerde termal su keyfi yapamıyorsunuz. Tabi bu, Dünya Mirası’nın yitip gitmemesi için yerinde bir önlem.
 

pamukkale-travertenler

 

 
 
Bir diğer önlem de Pamukkale Belediyesi’nce kontrollü su akıtma sistemine geçilmesi olmuş. Zaten suyun aynı yere sürekli dökülmesi de travertenlerin hayrına değil. Çünkü aynı yere uzun süre akıtılan su da yosunlaşmaya ve sararmaya neden oluyormuş. Beyazlığın korunmasında suyun miktarından çok ısı, hava şartları, akışın yayılımı ve süresi de önemli etkenler.

Ayrıca travertenler ve Hierapolis bölgesine girişler de UNESCO koruma yaptırımları doğrultusunda yeniden düzenlenmiş. Mesela acil durumlar dışında alana özel araçların girmesi yasak. Belediye merkezden buraya toplu taşıma seferleri başlatmış. Alana araç giriş çıkışları travertenlerden uzaklaştırılmış. 
 
pamukkale-traverten 

PAMUKKALE TRAVERTENLERİ GİRİŞ ÜCRETİ, ULAŞIM VE TÜYOLAR

Pamukkale Travertenlerine Ulaşım

Özel aracınızla
Denizli Merkez’den D585 yolundan kuzeye, Pamukkale istikametine doğru gidiyorsunuz.
Toplu taşıma
Buraya ulaşmak için ister Denizli otogardan Pamukkale minibüslerine binebilirsiniz.
 

Pamukkale Travertenlerine Giriş Ücreti

Travertenler, Hierapolis Antik Kenti ve Antik Havuz aynı kompleksin içinde. Bu komplekse giriş 35 TL, Müzekart’a ise ücretsiz. Bu ücret tüm Pamukkale’yi ve Hierapolis Antik Kenti’ni gezmeyi, ve Antik Havuz’u seyretmeyi kapsıyor.

Eğer Antik Havuz’da yüzmek isterseniz, ki kesinlikle kaçırmamalısınız, havuzda yüzmek için ayrı bir ödeme yapmanız gerekiyor ve müze kart geçmiyor. Fiyatı 32 TL. Sadece yüzmek isterseniz bilet almak zorundasınız, yoksa sadece görmek ve fotoğraflamak için havuz kenarındaki tesise giriş ücreti yok. Görmeden gitmeyin.

ÖNEMLİ HATIRLATMA! Hierapolis Antik Kenti ve Pamukkale Travertenlerine Müzekart sahiplerinin yılda 2 kez, Müzekart+ sahiplerinin ise sınırsız giriş hakkı var.
 

Pamukkale Travertenleri Ziyaret Gün ve Saatleri

Ören yeri Haftanın her günü açık. Sadece müze kısmı Pazartesi günleri kapalı. Normalde Hierapolis Antik Kenti ve Pamukkale Travertenleri yaz kış 8.00’de açılıp, Nisan -Ekim arası 21.00’de, Kasım – Mart arası 17.00’de kapanıyor. Ama bu dönem geçici bir çalışma saati uygulamasına geçilmiş:

1 Haziran 2016 – 18 Eylül 2016
Güney Kapı 06.00 – 21 .00, Kuzey Kapı ve yaya yolu 08.00 – 21.00, Antik Havuz ve diğer ticari işletmeler 08.00 – 20.30
19 Eylül 2016 – 29 Ekim 2016
Güney Kapı 06.00 – 20.00, Kuzey Kapı ve yaya yolu 08.00 – 19.30, Antik Havuz ve diğer ticari işletmeler 08.00 – 19.30
30 Ekim 2016 – 28 Şubat 2017
Güney Kapı 06.30 – 18.30, Kuzey Kapı ve yaya yolu 08.00 – 17.00, Antik Havuz ve diğer ticari işletmeler 08.00 – 17.00
 

Gününüzü Böyle Planlayın

Tüm alanı gezmek için kafadan 4-5 saati gözden çıkarmalısınız. Ören alanının 3 girişi var ama biz oradayken sadece 2’si açıktı. Önce üst kapıdan (güney kapısı olarak biliniyor) girip, önce Hierapolis Antik Kenti‘ni gezip, sonra Antik Havuz’da yüzüp,  sonra travertenlere geçin deriz.  Gün batarken travertenlerde olmanızı şiddetle tavsiye ederiz, gökyüzünüzün renkleri travertenlere yansıyor ve öğlen göründüğünden çok daha etkileyici görünüyor.
 

Yanınıza Alın

– Plastik torba, çünkü ayakkabılarınızı çıkartıp yanınıza almanız gerekecek. 
– Havuza girmek için havlu. Islak mayolar için poşet.
– İçeride 2 cafe var. Traverten manzaralı olan da sadece sandviç ve içecek var. Antik Havuz kenarındakinde de hamburger, döner, ton balıklı salata gibi şeyler de var. Ancak yemekler vasat ve pahalı. Peynirli sandviç mesela 11 TL. Suyunuzu, yemeğinizi alıp da gelmenizi öneririz. 
– Müzekartınız, yoksa çıkartmak için kimliğiniz. 

 

 

 

 

Pamukkale’ye Gelmişken Bunları Kaçırmayın

✔ Pamukkale Travertenleri’nin hemen arka tarafındaki antik bir Frigya kenti olan, UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi‘ndeki Hierapolis Antik Kenti‘ni görmeden buradan ayrılmayın deriz.

✔ Hierapolis Antik Kenti içindeki 23 yüzyıllık Antik Havuz, nam-ı diğer “Kleopatra Havuzu” en kaçırılmaması gereken deneyimlerden. 

✔  Hemen 5 km uzaktaki Laodikeia Antik Kenti hala ayakta duruyor ve etkileyici bi yer.

✔  Ne yalan söyleyelim kaplıca tatili hiç bize göre değil ama buradan 5 kilometre uzaktaki Karahayıt Kaplıcaları Denizli’nin ünlü yerlerinden olduğu için yazmasak olmazdı.

Microlight ile Denizli’yi tepeden seyredebilirsiniz. Uçuş 100 TL (2016). Ancak travertenlerin üzerinden uçuş yasaklandığı için çaprazdan seyredebileceksiniz. Aynı zamanda yamaç paraşütü de var ama bizim tercihimiz microlight.
http://flypamukkale.net/

 pamukkale-microlight
 

PAMUKKALE’DE KONAKLAMA & YEME İÇME

Açık söylemek gerekirse biz Pamukkale’de fiyatları da, servis kalitesini de “ne de olsa aynı turist bi daha buraya gelmeyecek” kafasında bulduk. Marketinden restoranına piyasa fiyatlarının üzerinde her şey. Bazı işletmelerde hem lezzet, hem fiyat ve servis anlamında mutsuz olabilirsiniz. İki opsiyon var, 1. Kendi yemeğinizi getireceksiniz ve Pamukkale’de  gecelemeyeceksiniz, 2. Bir gün için kaderinize azı olacaksınız. 🙂 Foursquare ve benzeri telefon uygulamaları ile araştırıp yemek yiyeceğiniz yeri seçin deriz. Biz karavanımızı 7 gün Pamukkale’ye bağlı ama Pamukkale’den uzak olan Honaz’daki Tepe Camping’e çektik. Burada fiyatlar gayet makuldü. 

Gelelim konaklama opsiyonlarına. Aşağıda Pamukkale otelleri var. İsterseniz Denizli’de kalıp buradan günübirlik gidip gelebilirsiniz. 

Doğa Thermal Health & Spa

Yüksek bütçe için Pamukkale’den bir öneri. Fiyatlar gecelik 200-280 TL arasında. Detaylı bilgi ve rezervasyon

Venus Suite Hotel 

Orta Bütçe için Pamukkale’den bir otel önerisi. Fiyatları gecelik 170-185 TL arasında. Detaylı bilgi ve rezervasyon

Hotel Pamukkale 

Dar Bütçe için Pamukkale’den bir seçenek. Fiyatları gecelik 75 – 130 TL arasında değişiyor. Detaylı bilgi ve rezervasyon

Diğer Pamukkale Otelleri ve Pansiyonları 

Pamukkale içindeki TÜM OTELLERİ VE PANSİYONLARI görmek için 👉  TIKLAYIN

Kamp

Pamukkale merkezden uzakta ama sakin, efsane gün batımı ve gece manzaralı Tepe Camping. Biz karavanımızı buraya çektik. 

 

travertenler-pamukkale-denizli

29 Yorum

  1. Meltem

    Daha önce sizin rehberliğinizde Salda Gölü’ne gitmiştik ve önerilerinizi uygularken çok keyif almıştık. Aynı şey Pamukkale, Antik Havuz ve Antik Tiyatro’da da oldu. Önerileriniz sayesinde hazırlıklı geldik ve bir günlük Denizli gezimiz çok güzel geçti. Yolumuzın üstünde olduğu için Işıklı Gölü’ne de uğradık, su içindeki söğüt ağaçları ve boş kayıklarla çok fotografik bi yer. Tekrardan teşekkürler, takipteyiz 🙂

    Cevapla
  2. Thenurse

    Merhaba biz çarşamba gitmeyi düşürüyoruz gün olarak uygunmu sizce , yazdıklarınız dışında vaktimiz olursa gitmemizi önerebileceğiniz yakın yerler varmı? Bide günübirlik için yanimiza ne almamizi önerirsiniz?

    Cevapla
  3. Sero

    Merhaba
    travertenler’de esyalarimizi koya bilecegimiz yerler varmi ? Daha Rahat gezebilmemiz icin

    Cevapla
    • Biz Evde Yokuz

      Malesef onu hiç düşünmemişler. 🙁
      Ama Kleopatra Havuzu’nda var kilitli dolap

      Cevapla
  4. Berna

    Merhaba, mart ikinci haftası gelmeyi düşünüyoruz. Bir iki günlüğüne istediğimiz gibi gezebilecek miyiz? Çok mu soğuk olur

    Cevapla
    • Biz Evde Yokuz

      2 gün gayet yeterli bir zaman.

      Biraz soğuk olur tabi ama travertenlerde ve kleopatra havuzu’nda termal su olduğundan sıcak olacaktır

      Cevapla
  5. Şerife alp

    Merhaba ben eşimin doğum günü için ona süpriz yapmak istiyorum 10 şubatta sizce çok soğuk olur mu tadını cıkarablirmiyiz acaba bide günübirlik gitmek istiyorum bir gün bize yeter mi ? teşekkür ederim şimdiden 🙂

    Cevapla
  6. İpek

    Kışın Pamukkale’ye gidilir mi sizce? Gidilirse ne yapılır? Tek kişi olarak gitmek sorun olur mu mesela?

    Cevapla
    • Biz Evde Yokuz

      Yok, hiç sorun olmaz. Travertenler ve antik havuzda da yaz kış termal ıscak su var üstelik. 🙂

      Cevapla
      • Serkan

        Makine*

        Yanlış anlamayın baltalamak için yazmıyorum ama sizin gibi binlerce kişiye yazı yazan insanların bunlara dikkat etmesi gerektiğini düşünüyorum. Bu arada yazı çok faydalı, teşekkürler.

  7. Burak

    Merhaba.

    Gezi sirasinda kullandiginiz ekipmanlar neler? ( foto makinasi markasi? , gopro? Ve drone kullaniyomusunuz? )

    Cevapla
  8. Hilal

    Sizde görüp çok özendim ve pegasusa bir göz attım. Kampanyalı gidiş dönüş 75’e bilet bulunca da olaylar gelişti. Martta ordayız umarım hava güzel olur. Havuzun hayalini kuruyorum. Teşekkürler

    Cevapla
    • Biz Evde Yokuz

      Mart en soğuk ay derler. Ama Antik Havuz hep 36 dereceymiş, keyifli olur.
      Umarız harika geçer

      Cevapla
  9. Merve

    Çok faydalı bilgiler olmuş teşekkürler. Biz de pazartesi orada olacağız. Siz pazartesi kapalı yazınca emin olamadım. Bir telefon numarası buldum aradım. Pazartesileri de açıkmış.

    Cevapla
    • Biz Evde Yokuz

      Selamlar, Şöyle ki Pazartesi günleri Ören yeri, havuz ve travertenler kapalı değil sadece müze kısmı kapalı. Bir bilgi eksikliği olmuş kusura bakmayın hemen düzelttik 🙂

      Cevapla

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.